Αξιοθέατα Λαυρίου
Μπροστά από το πρώην Λιμεναρχείο μπορεί κανείς να θαυμάσει ένα σημαντικό νεοελληνικό μνημείο, έργο του γλύπτη Μ. Κάση που αναπαριστά τη Γυναίκα, Μάνα, Αδελφή, Μνηστή των εξόριστων κρατουμένων της Μακρονήσου. Να σημειωθεί εδώ πως το ιστορικό αυτό νησί, με την ιδιαίτερη θέση στη νεότερη ελληνική ιστορία, μπορεί κανείς να το επισκεφτεί με ναυλωμένο σκάφος από το λιμάνι.
Κτίρια της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων
Βρίσκεται απέναντι από το Δημαρχείο. Σήμερα έχει τη χρήση καφετέριας. Κατασκευάστηκε γύρω στο1870 με 1880 και αποτελούσε την είσοδο (Θυρωρείο) της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων. Ο ρόλος του ρολογιού αναφερόταν στην ακριβή άφιξη και αναχώρηση του προσωπικού, καθώς η οικονομική κατάσταση των εργαζομένων δεν επέτρεπε την αγορά ατομικού ρολογιού.
Μέσα στο χώρο της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων, νοτιότερα του ρολογιού, βρίσκεται η Καλαμίνα, η κάμινος πύρωσης μεταλλευμάτων, η οποία κατασκευάστηκε την ίδια εποχή με το ρολόι και τα υπόλοιπα κτίρια της Εταιρείας.
Ακριβώς πίσω από την Καλαμίνα υψώνεται ένας λόφος με μια βάση καμινάδας στην κορυφή, όπου καταλήγει ένας αγωγός που απομάκρυνε τον καπνό των φούρνων. Τον κατασκεύασε η Εταιρεία για να μεταφέρει τις επικίνδυνες απ' το αρσενικό αναθυμιάσεις εκτός πόλης. Ωστόσο, όταν είχε νοτιά η πόλη πνιγόταν στο αρσενικό. Σήμερα σώζεται ο αγωγός και οι βάσεις των καμινάδων, καθώς οι Γερμανοί κατά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο κατεδάφισαν τις δύο καπνοδόχους, γιατί αποτελούσε σημείο αναφοράς για τα αγγλικά αεροπλάνα.
Στα ανατολικά του λιμανιού στέκει ακόμα
η σιδερένια σκάλα φόρτωσης μεταλλευμάτων, για τη μεταφορά τους σε χώρες της Ευρώπης. Πίσω της υπάρχουν τα ερείπια των αποθηκών της Εταιρείας. Η σκάλα κατασκευάστηκε
το 1888 για να διευκολυνθεί η φόρτωση
του μεταλλεύματος στα πλοία. Παρόμοιες μισογκρεμισμένες σκάλες υπάρχουν σ' όλη την ευρύτερη περιοχή της Λαυρεωτικής.
Κοντά στο Λιμάνι βρίσκεται το κτίριο του Μηχανουργείου της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων, στο οποίο επισκευάζονταν οι ατμομηχανές του σιδηροδρόμου και των καμίνων. Στο Μηχανουργείο υπήρχε επιπλέον δυνατότητα δημιουργίας μηχανολογικών κατασκευών.
Ένα μέρος του βιομηχανικού συγκροτήματος αναστηλώθηκε από το Δήμο Λαυρίου και χρησιμοποιείται ως χώρος συνεδρίων, εκθεσιακός, εκδηλώσεων ή χώρος διάφορων καλλιτεχνικών δρωμένων. Φυσικά κι αυτό όπως και τα προηγούμενα κτίρια έχουν χαρακτηριστεί διατηρητέα μνημεία και χρειάζονται κρατική μέριμνα.