Administrator
Το Μηχανουργείο

Κοντά στο Λιμάνι βρίσκεται το κτίριο του Μηχανουργείου της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων, στο οποίο επισκευάζονταν οι ατμομηχανές του σιδηροδρόμου και των καμίνων. Στο Μηχανουργείο υπήρχε επιπλέον δυνατότητα δημιουργίας μηχανολογικών κατασκευών.
Ένα μέρος του βιομηχανικού συγκροτήματος αναστηλώθηκε από το Δήμο Λαυρίου και χρησιμοποιείται ως χώρος συνεδρίων, εκθεσιακός, εκδηλώσεων ή χώρος διάφορων καλλιτεχνικών δρωμένων. Φυσικά κι αυτό όπως και τα προηγούμενα κτίρια έχουν χαρακτηριστεί διατηρητέα μνημεία και χρειάζονται κρατική μέριμνα.
Γαλλική Σκάλα

Στα ανατολικά του λιμανιού στέκει ακόμα
η σιδερένια σκάλα φόρτωσης μεταλλευμάτων, για τη μεταφορά τους σε χώρες της Ευρώπης. Πίσω της υπάρχουν τα ερείπια των αποθηκών της Εταιρείας. Η σκάλα κατασκευάστηκε
το 1888 για να διευκολυνθεί η φόρτωση
του μεταλλεύματος στα πλοία. Παρόμοιες μισογκρεμισμένες σκάλες υπάρχουν σ' όλη την ευρύτερη περιοχή της Λαυρεωτικής.
Καλαμίνα – Καμινάδες και Καπναγωγός

Μέσα στο χώρο της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων, νοτιότερα του ρολογιού, βρίσκεται η Καλαμίνα, η κάμινος πύρωσης μεταλλευμάτων, η οποία κατασκευάστηκε την ίδια εποχή με το ρολόι και τα υπόλοιπα κτίρια της Εταιρείας.
Ακριβώς πίσω από την Καλαμίνα υψώνεται ένας λόφος με μια βάση καμινάδας στην κορυφή, όπου καταλήγει ένας αγωγός που απομάκρυνε τον καπνό των φούρνων. Τον κατασκεύασε η Εταιρεία για να μεταφέρει τις επικίνδυνες απ' το αρσενικό αναθυμιάσεις εκτός πόλης. Ωστόσο, όταν είχε νοτιά η πόλη πνιγόταν στο αρσενικό. Σήμερα σώζεται ο αγωγός και οι βάσεις των καμινάδων, καθώς οι Γερμανοί κατά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο κατεδάφισαν τις δύο καπνοδόχους, γιατί αποτελούσε σημείο αναφοράς για τα αγγλικά αεροπλάνα.
Το Ρολόϊ

Κτίρια της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων
Βρίσκεται απέναντι από το Δημαρχείο. Σήμερα έχει τη χρήση καφετέριας. Κατασκευάστηκε γύρω στο1870 με 1880 και αποτελούσε την είσοδο (Θυρωρείο) της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων. Ο ρόλος του ρολογιού αναφερόταν στην ακριβή άφιξη και αναχώρηση του προσωπικού, καθώς η οικονομική κατάσταση των εργαζομένων δεν επέτρεπε την αγορά ατομικού ρολογιού.
Άγαλμα (Μορφή Γυναίκας)

Μπροστά από το πρώην Λιμεναρχείο μπορεί κανείς να θαυμάσει ένα σημαντικό νεοελληνικό μνημείο, έργο του γλύπτη Μ. Κάση που αναπαριστά τη Γυναίκα, Μάνα, Αδελφή, Μνηστή των εξόριστων κρατουμένων της Μακρονήσου. Να σημειωθεί εδώ πως το ιστορικό αυτό νησί, με την ιδιαίτερη θέση στη νεότερη ελληνική ιστορία, μπορεί κανείς να το επισκεφτεί με ναυλωμένο σκάφος από το λιμάνι.
Κτιριακό συγκρότημα

(Πρώην ΙΚΑ, Τελωνείο, Λιμεναρχείο)
Στο λιμάνι υπάρχουν πολλά αξιόλογα κτίρια όπως του Δημαρχείου της ίδιας περίπου εποχής.
Το κτίριο που στέγαζε το ΙΚΑ έως το1987 περίπου ήταν ιδιοκτησία της Γαλλικής Εταιρείας, χρησιμοποιήθηκε ως οικία των Σερπιέρι και Α. Κορδέλλα. Σήμερα μετά από μια αξιόλογη ανακατασκευή από κάποιο ιδιώτη, στεγάζει γραφεία, καφετέριες. Δίπλα του βρίσκεται το κτίριο που στεγαζότανε το Τελωνείο και το Λιμεναρχείο.
Δημαρχείο Λαυρεωτικής

Το πρώτο κτίριο του νεότερου Λαυρίου χτίστηκε το1864 στο λιμάνι, για να στεγάσει τα γραφεία και το σπίτι του Διευθυντή της εταιρείας "Serpieri – Roux Fraissinet C.E.", και αργότερα τα γραφεία της Ελληνικής Εταιρείας Μεταλλουργείων. Από το 1987 στο κτίριο αυτό στεγάζεται το Δημαρχείο, που μεταφέρθηκε από την κεντρική πλατεία.
Μουσείου Κεραμικής - ΑΚΕΛ "Πάνος Βαλσαμάκης"

Θα εγκατασταθεί και θα λειτουργήσει
στο κτήριο του Μεγάλου
Ατµήλατου Μεταλλοπλυσίου
της Εταιρείας
Μεταλλουργείων Λαυρίου,
Υπάρχει ακόμα το Βιοτεχνικό – Βιομηχανικό – Εκπαιδευτικό Μουσείο το οποίο στεγάζετε στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο (πρώην Γαλλική Εταιρεία).
Ορυκτολογικό Μουσείο Λαυρίου

Ερείπια ατμήλατου μεταλλοπλύσιου
Βρίσκεται στα βορειοδυτικά του Λαυρίου, δίπλα στο Γενικό Λύκειο της πόλης, και στεγάζεται στο μόνο σωζόμενο κτίριο (το θυρωρείο) του μεγάλου ατμήλατου μεταλλοπλύσιου στη Νόρια, ενός βιομηχανικού επιτεύγματος του 19ου αιώνα (1873) που κατασκευάστηκε από την Ελληνική Εταιρεία.
Το μέγα ατμήλατο μεταλλοπλύσιο ήταν μοναδικό στη νότια Ευρώπη και ένα από τα μεγαλύτερα στον κόσμο· γι' αυτό άξιζε μια επίσκεψη στο Λαύριο μόνο για να θαυμάσει κανείς το επίτευγμα του ανθρώπου στη βιομηχανία.
Όταν σταμάτησε η λειτουργία της ελληνικής εταιρείας, στο κτίριο στεγάστηκε, από το 1936 έως το 1957, η Ανώνυμη Κεραμική Εταιρεία Λαυρίου (ΑΚΕΛ). Το 1970 κατεδαφίστηκε για να κτιστούν τα κτίρια που στεγάζουν το Γυμνάσιο και το Λύκειο. Το Ορυκτολογικό Μουσείο ιδρύθηκε το 1986, και το κτίριο που το στεγάζει έχει αρκετά ενδιαφέρουσα ιστορία, γι΄αυτό η παραπάνω αναφορά. Τα ορυκτά τα οποία εκτίθενται εδώ θεωρούνται απερίγραπτης ομορφιάς, ορισμένα μάλιστα είναι μοναδικά στον κόσμο και φέρουν το όνομα εκείνων που τα ανακάλυψαν. Ωστόσο, το Μουσείο δεν παρουσιάζει μόνο ορυκτολογικό ενδιαφέρον· όποιος ενδιαφέρεται για την ιστορία της Ελλάδας και ειδικά την ιστορία της ευρύτερης περιοχής, θα βρει την επίσκεψη στο Μουσείο, το οποίο δεν είναι αξιοποιημένο όσο θα έπρεπε, άκρως επιμορφωτική, καθώς εδώ παρουσιάζονται με τρόπο περιεκτικό όλα όσα διαδραματίστηκαν κατά τους προηγούμενους αιώνες στην ευρύτερη περιοχή γι' αυτά τα μεταλλεία. Άλλωστε, και κατά τον χρυσό αιώνα της Αθηναϊκής Δημοκρατίας τα μεταλλεύματα που έβγαζαν τα έγκατα της Λαυρεωτικής γης έπαιξαν μείζονα ρόλο στην ανάπτυξη της αθηναϊκής οικονομίας, που οδήγησε με τη σειρά της στην άνθιση των γραμμάτων και των τεχνών.
Η αγορά

Η ψαραγορά, όπως είναι γνωστή σήμερα, κατασκευάστηκε το 1885 από την Ελληνική Εταιρεία για να στεγαστούν οι έμποροι της εποχής. Η αγορά διέθετε πλήρη επάρκεια προϊόντων και υπηρεσιών προς εξυπηρέτηση των εταιρειών που εκμεταλλεύονταν τα μεταλλεία, καθώς από αυτήν εφοδιάζονταν τρόφιμα τα πλοία που φόρτωναν τα μεταλλεύματα για το μακρινό ταξίδι τους στην Ευρώπη, την Κωνσταντινούπολη ή όπου αλλού. Το Λαύριο ήταν η πρώτη ηλεκτροδοτημένη πόλη της Ελλάδας, είχε τηλεφωνικές υπηρεσίες, σιδηροδρομική επικοινωνία, ενώ υπήρχαν αρκετά παραρτήματα προξενείων. Όπως είναι φυσικό, η αγορά αποτελεί ένα ιδιαίτερα προσεγμένο οικοδόμημα από αρχιτεκτονική άποψη, συνδυάζοντας μία υψηλή αισθητική με έναν έντονα λειτουργικό χαρακτήρα, αφού στους χώρους της κυκλοφορούσαν πολλοί άνθρωποι. Η αγορά μέχρι και σήμερα είναι ένα από τα πρώτα σημεία που θα επισκεφθεί κάποιος όταν θα έρθει στην πόλη μας.